Αρχική Σελίδα Αρχική Σελίδα
  Rss Feeds

Πλαίσιο Λειτουργίας SEPA

Κανονιστικό πλαίσιο 

Με το Ν. 3862/2010, ενσωματώθηκε στην ελληνική νομοθεσία η Οδηγία 2007/64/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, η οποία θεσπίζει ενιαίους κανόνες για τις πληρωμές στην εσωτερική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς και της Ισλανδίας, Νορβηγίας, Λιχτενστάιν, Ελβετίας και Μονακό. 

Ο Ν.3862/2010 καλύπτει κάθε είδους πληρωμές με ηλεκτρονικά μέσα, από μεταφορές πίστωσης και εντολές άμεσης χρέωσης μέχρι πληρωμές με κάρτες, εμβάσματα και πληρωμές μέσω διαδικτύου και κινητού τηλεφώνου . Εξαιρούνται οι πληρωμές με μετρητά και επιταγές. Ο Ν.3862/2010 εφαρμόζεται στις πληρωμές σε οποιοδήποτε ευρωπαϊκό νόμισμα και όχι μόνο σε ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι οι φορείς παροχής υπηρεσιών πληρωμών τόσο του πληρωτή όσο και του δικαιούχου βρίσκονται εντός της Ένωσης.

Ο Κανονισμός (ΕΕ) 260/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την καθιέρωση τεχνικών απαιτήσεων και επιχειρηματικών κανόνων για τις μεταφορές πίστωσης και τις άμεσες χρεώσεις σε ευρώ και με την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 924/2009, δημοσιεύτηκε το Μάρτιο του 2012. Ο Κανονισμός αυτός αναφέρεται επίσης και σαν “SEPA end-date regulation” και καθορίζει τις προθεσμίες για τη μετάβαση στα καινούργια μέσα πληρωμών του SEPA. Η προθεσμία για τη ζώνη του ευρώ ήταν η 1η Φεβρουαρίου 2014 ενώ για τα κράτη που δεν είναι στη ζώνη του ευρώ, η 31η Οκτωβρίου του 2016. Ο Κανονισμός (ΕΕ) 248/2014 τροποποίησε τον Κανονισμό (EE) 260/2012 και όρισε ως καταληκτική ημερομηνία την 1η Αυγούστου 2014. Στις ημερομηνίες αυτές, τα εθνικά συστήματα μεταφοράς πιστώσεων και άμεσης χρέωσης έγιναν συμβατά με τα προϊόντα SEPA Credit Transfer (SCT) και SEPA Direct Debit. Οι βασικές διατάξεις του Κανονισμού (ΕΕ) 260/2012, αφορούν, μεταξύ άλλων:

  1. στην υιοθέτηση καταληκτικής ημερομηνίας, 1/2/2014 (Ο Κανονισμός (ΕΕ) 248/2014 τροποποίησε τον Κανονισμό (EE) 260/2012 και όρισε ως καταληκτική ημερομηνία την 1/8/2014), πέραν της οποίας οι μεταφορές πίστωσης και οι άμεσες χρεώσεις σε ευρώ πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις τεχνικές απαιτήσεις που ορίζουν συγκεκριμένα άρθρα και το Παράρτημα του Κανονισμού,
  2. στην κατάργηση, ήδη από 1/11/2012, τυχόν πολυμερών διατραπεζικών προμηθειών (Multilateral Interchange Fees –MIFs) για διασυνοριακές πράξεις πληρωμής άμεσης χρέωσης,  
  3. στην κατάργηση, από 1/2/2017, τυχόν πολυμερών διατραπεζικών προμηθειών (Multilateral Interchange Fees –MIFs) για εγχώριες πράξεις πληρωμής άμεσης χρέωσης,
  4. στην προσβασιμότητα των λογαριασμών πληρωμών. Ειδικότερα:

    • για πράξεις πληρωμών άμεσης χρέωσης ο δικαιούχος δε θα πρέπει να υποχρεώνει τον πληρωτή να τηρεί λογαριασμό πληρωμών σε φορέα παροχής υπηρεσιών πληρωμών συγκεκριμένου κράτους‐μέλους,
    • για πράξεις πληρωμών μεταφοράς πίστωσης ο πληρωτής δε θα πρέπει να υποχρεώνει έναν δικαιούχο να τηρεί λογαριασμό πληρωμών σε φορέα παροχής υπηρεσιών πληρωμών συγκεκριμένου κράτους-μέλους,
       
  5. την κατάργηση, από 1/2/2016, της υποχρέωσης των χρηστών υπηρεσιών πληρωμών να παρέχουν τον Business Identification Code (BIC) του φορέα παροχής υπηρεσιών πληρωμών του δικαιούχου κατά την εκτέλεση πράξης πληρωμής μέσω μεταφοράς πίστωσης ή άμεσης χρέωσης,
  6. την κατάργηση, από 1/2/2016, των εθνικών υποχρεώσεων που επιβάλλουν τα κράτη‐μέλη σχετικά με την παροχή στοιχείων, βάσει διακανονισμών που επιβάλλονται στους φορείς παροχής υπηρεσιών πληρωμής για τις στατιστικές του ισοζυγίου πληρωμών, που αφορούν πράξεις πληρωμών των χρηστών υπηρεσιών πληρωμών πελατών τους, και
  7. την υποχρεωτική, από 1/2/2016, και προαιρετική, από 1/8/2014, χρησιμοποίηση του προτύπου ISO 20022 XML από τους χρήστες υπηρεσιών πληρωμών οι οποίοι δρομολογούν ή λαμβάνουν μεμονωμένες μεταφορές πίστωσης ή άμεσες χρεώσεις που ομαδοποιούνται προς διαβίβαση και εφόσον ο χρήστης υπηρεσιών πληρωμών δεν είναι καταναλωτής ή πολύ μικρή επιχείρηση.

Σε ό,τι αφορά τις παραπάνω προθεσμίες, με την Πράξη της Εκτελεστικής Επιτροπής της Τράπεζας της Ελλάδος υπ’ αριθ. 14/10.5.2013 ορίστηκαν οι ακόλουθες παρεκκλίσεις, οι οποίες επέτρεπαν μέχρι την 1η Φεβρουαρίου 2016 εξαιρέσεις από την εφαρμογή των ακόλουθων απαιτήσεων:

  1. Υποχρέωση συμμόρφωσης με τις τεχνικές απαιτήσεις του άρθρου 5 παράγραφοι 1, 2, 4 και των σημείων 1 και 2 του παραρτήματος του Κανονισμού (ΕΕ) 260/2012 εν αναφορά προς τη διενέργεια πράξεων μεταφοράς πίστωσης με χρήση του εθνικού προϊόντος «Μη Αυτόματη Πίστωση», το οποίο υποστηρίζεται από την υπηρεσία DIAS Credit Transfer (DCT) του διατραπεζικού συστήματος πληρωμών ΔΙΑΣ,
  2. Υποχρέωση χρησιμοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1 στοιχείο δ) του Κανονισμού (ΕΕ) 260/2012 της μορφής μηνυμάτων που καθορίζεται στο σημείο 1 στοιχείο β) του παραρτήματος του εν λόγω Κανονισμού από τους χρήστες υπηρεσιών πληρωμών (με την εξαίρεση των καταναλωτών και των πολύ μικρών επιχειρήσεων), εφόσον οι συγκεκριμένοι χρήστες δρομολογούν ή λαμβάνουν μεμονωμένες μεταφορές πίστωσης ή άμεσες χρεώσεις που ομαδοποιούνται προς διαβίβαση. Σε κάθε περίπτωση, οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών υποχρεούνται να συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις του άρθρου 5 παράγραφος 1 στοιχείο δ) του ως άνω Κανονισμού, όταν ένας χρήστης υπηρεσιών πληρωμών ζητήσει την ως άνω μορφή μηνυμάτων,
  3. Αναφορά ή κοινοποίηση του κωδικού αναγνώρισης της επιχείρησης (BIC) για εθνικές πράξεις πληρωμής, όπως ειδικότερα προβλέπεται στο άρθρο 5 παράγραφοι 4, 5 και 7 του Κανονισμού (ΕΕ) 260/2012.

Επιπλέον, στο πλαίσιο της εφαρμογής των διατάξεων του Κανονισμού (άρθρα 11 και 12) ορίστηκαν, σύμφωνα με το άρθρο 30 του νόμου 4141/2013 «Επενδυτικά εργαλεία ανάπτυξης, παροχή πιστώσεων και άλλες διατάξεις», και οι εξής αρμόδιες αρχές:

  • Η Τράπεζα της Ελλάδος ως η αρμόδια αρχή για τη διασφάλιση της τήρησης των διατάξεων του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 260/2012,
  • Οι κυρώσεις και η διαδικασία επιβολής τους σε περίπτωση παράβασης του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 260/2012,
  • Η Γενική Γραμματεία Καταναλωτή του Υπουργείου Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων ως η αρμόδια αρχή για τη διαχείριση καταγγελιών που αφορούν στα άρθρα 7 και 8 του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 260/2012 και την επιβολή σχετικών κυρώσεων, και
  • Οι αρμόδιες αρχές για την εξωδικαστική επίλυση διαφορών, οι οποίες ανακύπτουν μεταξύ των χρηστών και των παρόχων των υπηρεσιών πληρωμών, όσον αφορά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τις διατάξεις του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 260/2012 (Συνήγορος του Καταναλωτή, Μεσολαβητής Τραπεζικών – Επενδυτικών Υπηρεσιών και Επιτροπές Φιλικού Διακανονισμού που προβλέπονται στο άρθρο 11 του ν. 2251/1994).

Πρότυπα

Ο SEPA προϋποθέτει τη χρήση κοινών πανευρωπαϊκών προτύπων και επιχειρηματικών πρακτικών ώστε να επιτευχθεί η πλήρως αυτοματοποιημένη και αποδοτική επεξεργασία των μέσων πληρωμών. Ενδεικτικά, τα ακόλουθα πρότυπα χρησιμοποιούνται στις πληρωμές SEPA:

Διεθνής αριθμός τραπεζικού λογαριασμού (IBAN-International Bank Account Number): προσδιορίζει το πιστωτικό ίδρυμα και τον αριθμό λογαριασμού του δικαιούχου μιας πληρωμής. Στο SEPA, η χρήση του IBAN είναι προαπαιτούμενο για την αυτοματοποιημένη επεξεργασία των εντολών πληρωμής.

Κωδικός αναγνώρισης της επιχείρησης (BIC: Business Identifier Code) που ταυτοποιεί με σαφήνεια έναν Πάροχο Υπηρεσιών Πληρωμών (ΠΥΠ) του οποίου τα στοιχεία καθορίζονται από τον Διεθνή Οργανισμό Τυποποιήσεων ISΟ.

Πρότυπο «ISO 20022 XML»: ένα πρότυπο για την ανάπτυξη των ηλεκτρονικών χρηματοπιστωτικών μηνυμάτων, όπως ορίζονται από τον ISO, το οποίο περιλαμβάνει τη φυσική αναπαράσταση των πράξεων πληρωμής με σύνταξη XML, σύμφωνα με τους επιχειρηματικούς κανόνες και τις κατευθυντήριες γραμμές εφαρμογής των καθεστώτων της Ένωσης για τις πράξεις πληρωμής που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 260/2012. O κατά ISO 20022 μορφότυπος ανταλλαγής μηνυμάτων πληρωμών είναι δημόσια διαθέσιμος και θα μπορεί να αξιοποιηθεί από τις επιχειρήσεις για την επικοινωνία τους με το φορέα παροχής υπηρεσιών πληρωμών τους.


Σχετικά Θέματα
 
Σχετικοί Σύνδεσμοι